JAARVERSLAG 2018


Inleiding

Het afgelopen jaar, het 11e in het bestaan van onze vereniging, konden we weer een heel lichte groei van het ledenaantal vaststellen. Zagen we in 2017 door overlijden en enkele opzeggingen een lichte daling, per 31 december 2018 telde onze vereniging 225 leden; tegenover 221 leden aan het begin van dit verenigingsjaar.


Bestuur

Volgens het rooster van aftreden was bestuurslid Han Ruyters aan de beurt om af te treden op de jaarvergadering. Hij stelde zich herkiesbaar en werd in de jaarvergadering bij acclamatie voor een nieuwe periode van 4 jaar herkozen. Penningmeester Hein Giesen had eerder al te kennen gegeven als penningmeester te willen stoppen. Arjan Suzenaar had zich voor deze functie kandidaat gesteld. Bovendien hadden ook Ron van Hoof en Rob Zwaak zich kandidaat gesteld voor de andere twee vacatures, waarvan er één al enkele jaren bestond, maar niet eerder was ingevuld. De vergadering besloot om alle drie de kandidaten bij acclamatie te benoemen tot bestuurslid, omdat de statuten uitbreiding van het bestuur tot maximaal elf leden toestaan als daartoe door de ledenvergadering wordt besloten. Op voorstel van het bestuur besloot de vergadering het bestuur uit te breiden tot 9 leden. Arjan Suzenaar, Ron van Hoof en Rob Zwaak werden vervolgens bij acclamatie tot bestuurslid verkozen. Daardoor zag de samenstelling van het bestuur er als volgt uit:
  • voorzitter: Jan Bus
  • secretaris: Wim Kortekaas
  • penningmeester: Arjan Suzenaar
  • bestuursleden: Hein Giesen, Han Ruyters, Piet Meessen, Els Ermers-Pijls, Henri Peters, Ron van Hoof en Rob Zwaak
Kort na de jaarvergadering bleek, dat de kandidaatstelling van Rob Zwaak niet was verlopen conform de statutaire regels. In een gesprek hierover met Rob besloot hij zich als bestuurslid terug te trekken.
Omdat Arjan Suzenaar vanwege een verhuizing, die veel drukte met zich meebracht, niet meteen het penningmeesterschap kon overnemen van Hein Giesen heeft deze laatste deze taak nog een aantal maanden voortgezet.
Met uitzondering van de maand augustus vergaderde het bestuur iedere maand. Als dat mogelijk was gebeurde dat altijd op de eerste maandag van de maand en als dat niet mogelijk bleek, vanwege 2e Paasdag of anderszins, vonden de vergaderingen plaats op de daaropvolgende maandag.
De voorzitter en de penningmeester namen gedurende het jaar een enkele keer deel aan het overleg van heemkundeverenigingen in Parkstad.


Verenigingsruimte

Onze vereniging beschikt sinds augustus 2010 over een verenigingslokaal aan de Schuinstraat 2a, waar sindsdien alle bijeenkomsten van bestuur en werkgroepen plaatsvinden. Alleen voor de gebeurtenissen, waarbij het bezoekersaantal te groot is voor ons gebouw maken we gebruik van ruimte elders. Voor de jaarvergadering, die op 4 april van dit jaar plaatsvond werd gebruik gemaakt van de zaal van Amicitia aan de Markt en voor de presentatie van het boek ‘Nieuw Lotbroek, in woord en beeld’ mochten we gebruik maken van de ruimte van de Schunck bibliotheekruimte aan de Hoofdstraat.


Werkgroepen

Met uitzondering van de maanden juli en augustus vonden in principe de werkgroepbijeenkomsten plaats op de woensdagavonden in ons verenigingslokaal. De bijeenkomsten van de werkgroep redactie vonden 1x per maand op de woensdagmiddag plaats. De bijeenkomsten van de werkgroepen staan open voor alle leden, die in het onderwerp van de werkgroep geïnteresseerd zijn. In principe is ons verenigingslokaal in ieder geval iedere woensdagavond vanaf 19.30 uur voor belangstellende leden (maar ook niet-leden) geopend. Daarbij mag ook nu weer zeker niet onvermeld blijven, dat dit mogelijk is dankzij de inzet van ons lid Frits Bruens, die er telkens weer voor zorgt, dat op de woensdagavonden het lokaal op tijd geopend is, de verwarming tijdig op temperatuur is en er koffie of thee is.

Placeholder imageIn de werkgroep historie zet Jan v.d. Berg na het overlijden van Hans Heltzel In de werkgroep historie heeft Jan v.d. Berg na het overlijden van Hans Heltzel het 10 jaar geleden begonnen onderzoek naar de Hoensbroekse slachtoffers van oorlogsgeweld in WO II alleen voortgezet. Inmiddels is dit onderzoek zover gevorderd, dat aan het eind van dit verslagjaar de eerste 15 verhalen (van in totaal 156) op onze website gepubliceerd zijn. Het deel van dit onderzoek, dat zich richtte op de lotgevallen van voor de Joodse bewoners van Hoensbroek en de Joodse onderduikers, die in WO II in Hoensbroek een schuilplaats hebben gevonden, is eind 2016 afgerond met de publicatie van het boek ‘Joodse onderduikers in Hoensbroek’. Daarna zijn er nog aanvullingen op dit boek bij Jan v.d. Berg binnengekomen, die in de loop van 2018 in ons verenigingsblad en op de website zijn gepubliceerd.

De werkgroep genealogie kwam maandelijks (m.u.v. de zomerperiode) bijeen op de eerste woensdag van de maand. De leden van de werkgroep hebben zich ook dit jaar voornamelijk beziggehouden met de onderlinge uitwisseling van gegevens en materiaal, dat men zelf al eerder had verzameld. Het is mogelijk voor andere leden en ook niet-leden, die geïnteresseerd zijn in hun familiegeschiedenis om een beroep te doen op de expertise van de leden van deze werkgroep. Men is van harte welkom op de bijeenkomsten op de eerste woensdag van de maand in ons verenigingslokaal. In het laatste kwartaal is regelmatig van gedachten gewisseld over de mogelijkheden van het houden van een genealogisch ‘spreekuur’ in een locatie in het winkelcentrum. Geïnteresseerden kunnen daar dan op weg geholpen worden bij en geadviseerd worden over hoe te beginnen bij het samenstellen van een stamboom en een familiegeschiedenis. In het nieuwe jaar wordt dit plan verder uitgewerkt en aangepakt.

De werkgroep foto en video heeft ook in het afgelopen jaar zich beziggehouden het al beschikbare en ook het nieuwe materiaal, dat steeds weer blijft binnenkomen, te inventariseren, te beschrijven en te catalogiseren en, heel belangrijk, digitaal veilig te stellen. Waar dat nodig is wordt een bijdrage geleverd aan activiteiten en publicaties van de vereniging.

De voornaamste taak van de werkgroep redactie was ook gedurende dit verslagjaar de uitgave van een 3-tal nummers van ons verenigingsblad ‘Oos Gebrook’, dat onder de leden en onze relaties wordt verspreid. Maar ook buiten de vereniging is er voor dit blad belangstelling, waardoor ook buitenstaanders zich melden voor exemplaren van dit blad. Dankzij de ondersteuning van een groot aantal sponsors en adverteerders was het ook dit jaar mogelijk een door omslag en inhoud aantrekkelijk ogend blad uit te geven.


Activiteiten en bijeenkomsten

Gedurende het jaar zijn er door de vereniging als geheel en door individuele leden ook buiten werkgroepverband diverse activiteiten georganiseerd of werd een bijdrage geleverd aan anderen in Hoensbroek.

De eerste bijeenkomst in die serie activiteiten was de inmiddels tot een traditie uitgegroeide Nieuwjaarsbijeenkomst op woensdag 8 januari in ons verenigingslokaal aan de Schuinstraat 2a. Ook dit jaar werd de inmiddels tot een traditie uitgegroeide nieuwjaarsbijeenkomst voor de leden van onze vereniging plaats. Ook nu weer mochten we een kleine 30 leden begroeten en konden we samen met hen het glas heffen op een voorspoedig 2017.

Jaarvergadering 2018
Net als vorig jaar bezochten weer bijna 40 leden onze jaarvergadering; om precies te zijn: 39 leden tekenden de presentielijst. De bijeenkomst verliep zoals gebruikelijk op rolletjes en de verslagen van de secretaris en van de penningmeester werden zonder noemenswaardig commentaar aanvaard. En vervolgens werd ook de rest van de agenda in een vlot tempo afgewerkt. In de kascontrolecommissie werden de heren L. Schoonbroodt en R. van Hoof gekozen. Voorzitter Jan Bus en bestuurslid Henri Peters waren aan de beurt om af te treden. Beiden hadden zich herkiesbaar gesteld en werden zonder tegenkandidaten in hun functie herkozen. Daarna ontvouwde de voorzitter een aantal plannen en ideeën voor in 2017 uit te voeren activiteiten. Afgesproken werd deze nader uit te werken en in de loop van het jaar aan de leden voor te leggen. Rond 20.00 uur kon de voorzitter de bijeenkomst sluiten, waarna de heer Paul Bronzwaer een presentatie verzorgde over het onderwerp ‘Max graaf Marchant et d’Ansembourg uit Amstenrade, NSB-gouverneur van Limburg in de Tweede Wereldoorlog’. Daarin ging hij ook in op diens relatie met Hoensbroek in die tijd. Dodenherdenking op 4 mei

Dodenherdenking op 4 mei
Voor de derde keer nam dit jaar de heemkundevereniging deel aan de jaarlijkse Dodenherdenking bij het bevrijdingsmonument bij de kleine St. Jan, waar ook vele leden acte de présence gaven. Namens bestuur en leden legden voorzitter Jan Bus en secretaris Wim Kortekaas een bloemstuk bij het monument, nadat eerder op de dag ook bij de oorlogsgraven op het kerkhof tegenover de grote St. Jan bloemen waren gelegd.

Excursie naar kerk in Houthem- St. Gerlach
Placeholder image
Graf van St. Gerlachus in de kerk van Houthem-St. Gerlach
Op vrijdag 8 juni 2018 brachten we met ruim dertig leden een bezoek aan de kerk van Houthem. De excursie startte met een diavoorstelling over het leven van St. Gerlachus van Houthem, een koene ridder uit de 12e eeuw, die door de plotselinge dood van zijn vrouw tot inkeer kwam en afstand deed van al zijn bezittingen. Hij vulde voortaan zijn leven als kluizenaar, gaf voedsel aan de armen en woonde in een holle boom.
Aansluitend hieraan werd de groep rondgeleid door een deskundige gids door de kerk en de schatkamer annex museum. In het midden van de kerk staat nu de graftombe van de bekeerde ridder en nog steeds komen gelovige boeren uit de omgeving hier een zakje zand halen, dat uitgestrooid in de stallen, de dieren zou behoeden voor ziekten. Het was voor de deelnemers een leerzame middag, die op het terras van het tegenover de kerk gelegen restaurant De Holle Eik, in het zonnetje, werd afgesloten met een lekkere kop koffie en een stuk heerlijke vlaai.

Diapresentatie in winkelcentrum Hartje Hoensbroek Op verzoek van en in samenwerking met de winkeliers van Hartje Hoensbroek organiseerden we op zaterdag 21 april a.s. in het winkelpand Kouvenderstraat 34 de diapresentatie ’Rondom het Gebrookerplein’. Hein Giesen liet daar in twee sessies de vele veranderingen zien die ons centrum in de voorbije 100 jaar gekend heeft. De entree was vrij en er was koffie!

Fotowedstrijd Hemelvaartsdag-braderie
In het kader van de samenwerking met de winkeliers van Hartje Hoensbroek was ons gevraagd mee te werken aan een fotowedstrijd voor de mooiste foto van de Hemelvaartsdagbraderie. Deelnemers konden hun inzendingen plaatsen op onze Facebookpagina. Voor de mooiste foto zou een leuke attentie beschikbaar zijn. Helaas heeft dit initiatief geen enkele reactie opgeleverd.

Excursie naar kasteel Amstenrade
Placeholder image
Op vrijdagmiddag 9 november brachten we met 60 personen een bezoek aan kasteel Amstenrade. Omdat de gravin had aangegeven dat dit het maximale aantal bezoekers was moesten we vanwege de massale belangstelling helaas een aantal aanmelders teleurstellen. Het bestuur nam daarom later het besluit om in het voorjaar van 2019 een nieuw bezoek aan het kasteel te organiseren, zodat in ieder geval degenen, die niet mee konden gaan alsnog de gelegenheid krijgen het kasteel te bezoeken. Degenen, die nu wel mee konden doen aan het bezoek hebben onder leiding van gravin Leila in twee groepen een mooie en heel interessante rondleiding gekregen door het kasteel. En tijdens de rondleiding van de ene groep door het kasteel kon de andere groep een mooie wandeling maken door het park, dat bij het kasteel hoort. Na afloop van het bezoek was er koffie met vlaai in de Pastorie vlakbij het kasteel.

Plaquette op plaats voormalig woonhuis burgemeester Slanghen
Placeholder image
Op vrijdagochtend 16 november kon, mede dankzij de spontane medewerking van RVS-specialist Wiel Peters, door de Heemkundevereniging Hoensbroek aan de gevel van tandartspraktijk Jans aan de Nieuwstraat 37, op de hoek van de mgr. Nolensstraat, een plaquette bevestigd worden ter herinnering aan burgemeester Egidius Slanghen. Op deze plaats stond in vroeger jaren het woonhuis van Egidius Slanghen, burgemeester van Hoensbroek. Later was dit gebouw in gebruik als Hotel Dortu. Egidius Slanghen was van 1855 tot aan zijn overlijden in 1882 burgemeester van Hoensbroek, waar hij in 1820 ook geboren was. Behalve burgemeester en ontwerper van het oude gemeentewapen van Hoensbroek was hij ook een eminent historicus, die vele belangrijke publicaties op zijn naam heeft staan. En hij was in 1862 medeoprichter van het Provinciaal Genootschap voor Geschiedenis en Oudheidkunde in Limburg, het nu nog steeds bestaande LGOG. Egidius Slanghen werd begraven naast de ingang van de kleine St. Jan aan de kant van de Hoofdstraat, ongeveer tegenover de plaats waar zijn geboortehuis heeft gestaan.

Presentatie nieuw boek ‘Nieuw Lotbroek, in woord en beeld’
In een met bijna 100 bezoekers bomvolle ruimte van de SCHUNCK-bibliotheekvestiging in Hoensbroek werd op vrijdagavond 2 november het nieuwe boek ‘Nieuw Lotbroek in woord en beeld‘ gepresenteerd. Het boek werd geschreven en samengesteld door Math Mertens, geboren en getogen in dit deel van Hoensbroek en het is uitgegeven door de Heemkundevereniging Hoensbroek. Het boek omvat ruim 140 pagina’s met zeer veel tot nu toe onbekende foto’s van oude Lotbroekse plaatsen, gebouwen en bewoners. Als kenner bij uitstek van het Breuker plat heeft Math natuurlijk ook daarmee zijn stempel gezet op de inhoud van het boek.
Placeholder image
Uiteraard ging Math, zoals we van hem mochten verwachten, met een speelse toelichting wat dieper in op de totstandkoming van zijn boek.
Placeholder image
Math Mertens reikt 1e exemplaren uit aan wethouder Keulen en aan Britt Lendi, kinderwethouder voor Hoensbroek
Na een leuk muzikaal intermezzo, met een bijdrage van een kleinzoon van Math en van Hans Lansink met een verhaal en een lied, werd daarna het eerste exemplaar overhandigd aan de wethouder van Buurtgericht Werken mevr. Adriane Keulen, een geboren ‘Breuker maedje’, dat Nieuw Lotbroek al kent sinds haar eigen jeugd. Maar zij kwam niet in haar eentje, want ze werd vergezeld door Britt Lendi, die sinds een ruime week, nog wat onwennig, deel uitmaakt van het kindercollege van Heerlen als kinderwethouder voor Hoensbroek. Wethouder Keulen wist in haar woordje na de overhandiging met enkele herinneringen over Lotbroek, de buurt waar haar moeder geboren is, uit haar eigen jeugd bij velen van de aanwezigen ook een gevoelige snaar te raken. Zij droeg daarom het boek, dat zij zelf kreeg, op aan haar moeder. Nadat deze zeer succesvolle bijeenkomst hierna door voorzitter Jan Bus was afgesloten bleven de meesten van de aanwezigen nog lang napraten onder het genot van koffie en vlaai. Het werd eens te meer duidelijk, dat Nieuw Lotbroek bij velen nog steeds een warm plekje in hun hart heeft.

Fotolezing "Nieuw Lotbroek" op donderdag 29 november
Op donderdagavond 29 november hielden we een zeer drukbezochte fotolezing over de buurt Nieuw Lotbroek in de kantine van voetbalclub FC Hoensbroek aan de Frederikstraat. De lezing, die een bloemlezing omvatte uit de vele foto’s, die wij ter beschikking hadden voor het onlangs door de heemkundevereniging gepresenteerde boek ‘Nieuw Lotbroek in woord en beeld’. begon om 20.00 uur en de beelden werden aaneengepraat door Math Mertens en Hein Giesen.

Beeld pastoor Röselaers
Ook in het afgelopen jaar is gewerkt aan de realisatie van een beeld voor pastoor Röselaers. Met name aan de werving van de benodigde financiële middelen is veel aandacht besteed. De aanvragen voor een bijdrage van een aantal verschillende fondsen heeft veel tijd gevergd vanwege de formaliteiten, die met een dergelijke aanvraag gepaard gaan en die veel meer tijd kostten dan aanvankelijk was ingeschat. Begin 2019 hopen we dit proces te kunnen afronden met het daadwerkelijk indienen van deze subsidieaanvragen.

Vernieuwde website
In het laatste kwartaal van dit jaar ging onze geheel vernieuwde website online, nog steeds als www.heemkundehoensbroek.nl. De site heeft een heel nieuw uiterlijk gekregen, is geschikt gemaakt om te bekijken op zowel een gewoon computerscherm als op een tablet en ook op een smartphone. De inhoud ervan is t.o.v. de oude website fors uitgebreid met onder andere meer informatie over Hoensbroek in WO II. Bovendien zijn nu op deze site alle gegevens beschikbaar, die door de Belastingdienst vereist worden om in aanmerking te komen voor de ANBI-status. In de komende maanden zal de inhoud steeds verder aangevuld en uitgebreid worden.

 

NIEUWS

Placeholder image

Tussen kunst en kitsch in Hoensbroek?
Op maandag 6 mei a.s. organiseert de Heemkundevereniging Hoensbroek tussen 18 uur en 19.30 uur ......

Meer.....

PUBLICATIES

Placeholder image

De leden van onze vereniging verzamelen heel veel historische informatie, die we regelmatig vastleggen in allerlei publicaties in brochure- of boekvorm, maar ook ......

Meer.....

FOTO'S

Placeholder image

Hoensbroek is in de afgelopen 100 jaar gigantisch veranderd. Als je nu door het dorp loopt kun je je nauwelijks meer voorstellen hoe het er 40 of 50 jaar of nog langer geleden uitzag. Maar gelukkig hebben we nog heel veel foto's .......

Meer.....

OOS GEBROOK

Placeholder image

We houden onze leden op de hoogte van de gebeurtenissen in de vereniging, de werkzaamheden van de werkgroepen, etc. Een verenigingsblad is daarvoor bij uitstek het medium. Daarom geven we het blad Oos Gebrook uit, waarmee we hen drie maal per jaar op de hoogte houden.

Meer.....

ROMEINS HOENSBROEK

Placeholder image

Al in 1869 ontdekte burgemeester Slanghen bij het verbreden van de weg die destijds vanuit Hoensbroek naar Terschuren leidde een Romeinse platte daktegel met opstaande boorden. In een naburige akker werden stukken Romeins aardewerk gevonden .......

Meer.....

HOENSBROEK EN DE TWEEDE WERELDOORLOG

Placeholder image

Op 18 september 1944 trokken Amerikaanse troepen Hoensbroek binnen en daarmee kwam voor ons dorp een eind van een donkere periode. In de ruim 4 jaar sinds Duitse troepen ons land binnenvielen is ook aan Hoensbroek de Tweede Wereldoorlog niet ongemerkt voorbij gegaan .......

Meer.....